BKR-registratie: wat het is, wat erin staat en wat het voor uw lening betekent

Wat BKR is en waarom elke kredietverstrekker erbij is aangesloten

Een BKR-registratie is de vastlegging van uw krediet bij Stichting BKR in Tiel. Elk krediet vanaf € 250 met een looptijd langer dan een maand wordt geregistreerd; een betalingsachterstand krijgt een code en blijft vijf jaar na afloop zichtbaar.

Stichting Bureau Krediet Registratie beheert het Centraal Krediet Informatiesysteem (CKI), waarin kredietverstrekkers de leningen van hun klanten vastleggen. De Wet op het financieel toezicht (art. 4:32) verplicht iedere aanbieder van consumptief krediet om aangesloten te zijn bij een stelsel van kredietregistratie; BKR is in Nederland het enige stelsel dat daarvoor in de praktijk wordt gebruikt.

Het doel is tweeledig. Kredietverstrekkers zien bij een aanvraag welke verplichtingen u al heeft en of u die nakomt, zodat zij geen krediet verstrekken dat u niet kunt dragen. Voor u als consument is het een bescherming tegen overkreditering: een lening die niet in uw budget past, wordt eerder geweigerd dan verstrekt.

Een registratie zegt op zichzelf niets negatiefs. Een lopende lening zonder achterstand staat als positieve registratie in het systeem en laat juist zien dat u afspraken nakomt.

Wat er bij BKR wordt geregistreerd

Geregistreerd worden kredieten vanaf € 250 met een looptijd langer dan één maand. Die grenzen gelden sinds 1 december 2016; daarvoor lagen ze bij € 500 en drie maanden. De verlaging bracht ook kleine leningen, gespreid betalen en telefoons op afbetaling binnen het systeem.

Bij elke overeenkomst legt de kredietverstrekker het soort krediet, het bedrag of de limiet, de begindatum en later de einddatum vast. Een hypotheek wordt alleen geregistreerd wanneer er een betalingsachterstand ontstaat; een gewone, netjes betaalde hypotheek staat niet in het CKI.

Kortlopende kredieten met onbetekenende kosten zijn vrijgesteld. Een minilening die binnen een maand wordt terugbetaald, valt daardoor buiten de registratie; dat is de reden dat aanbieders van minileningen kunnen stellen dat zij niet bij BKR toetsen.

De coderingen: A, H en 1 tot en met 5

Een registratie zonder code is een positieve registratie. Pas wanneer u een aantal maanden niet betaalt, meldt de kredietverstrekker een achterstand en verschijnt de code A. Wat in de volksmond een negatieve BKR-registratie heet, is een registratie met een A-code, al dan niet gevolgd door een cijfer.

De cijfers 1 tot en met 4 beschrijven wat er na de achterstand gebeurde: een betalingsregeling, opeising van het hele bedrag, afboeking of onbereikbaarheid. Code 5 komt alleen voor bij hypotheken. Lost u de achterstand in terwijl de lening doorloopt, dan komt er een H bij; de A verdwijnt niet, maar de H laat zien dat het is hersteld.

Voor kredietverstrekkers weegt de combinatie. Een A met een H van jaren geleden is iets anders dan een recente A met een 2 of 3; welke gevolgen dat heeft, bepaalt elke aanbieder zelf.

Hoe lang een BKR-registratie zichtbaar blijft

Gegevens worden vijf jaar na de werkelijke einddatum van de overeenkomst verwijderd. Bij een lening die u in 2026 volledig aflost, verdwijnt de registratie dus in 2031, inclusief eventuele codes. Voor een achterstand die met een H-code is hersteld, loopt de termijn van vijf jaar vanaf de datum van herstel.

Zolang de lening loopt, blijft de registratie staan; een achterstand van tien jaar geleden op een nog lopend doorlopend krediet is dus nog steeds zichtbaar. Dat is een van de redenen om een oud doorlopend krediet dat u niet meer gebruikt, op te zeggen.

De termijn van vijf jaar staat in het reglement van BKR en niet in de wet. De Rechtbank Amsterdam oordeelde in 2019 dat het reglement geen wet is en dat een kredietverstrekker een verzoek tot eerdere verwijdering individueel moet afwegen. Eerdere verwijdering is daardoor mogelijk, maar geen recht.

Uw eigen gegevens inzien: gratis via bkr.nl

U kunt uw eigen registraties kosteloos inzien via de website van BKR. Dat recht volgt uit de Algemene verordening gegevensbescherming (art. 15); BKR verwerkt het verzoek binnen de wettelijke termijn. U ziet welke overeenkomsten er staan, bij welke kredietverstrekker, met welk bedrag en welke codes.

Het is verstandig uw gegevens te bekijken vóór u een lening aanvraagt. Zo weet u wat de kredietverstrekker ziet en voorkomt u een afwijzing door een registratie die u vergeten was, bijvoorbeeld een oude creditcard of een vergeten gespreide betaling.

Een inzage door u zelf heeft geen invloed op uw registratie en is voor kredietverstrekkers niet zichtbaar. Ook een toets door een kredietverstrekker bij een aanvraag verandert niets aan uw gegevens.

De toets werkt op twee manieren. Uw lopende kredieten tellen mee in de leennorm: de maandlasten ervan verminderen de ruimte voor een nieuwe lening, ook zonder achterstand. Een A-code weegt daarnaast als risicosignaal. Freo en ASN Bank, SNS en RegioBank publiceren dat zij een aanvraag met een negatieve registratie afwijzen; ABN AMRO noemt het moeilijk; Defam en de meeste bemiddelaars beoordelen per geval.

In onze vergelijkingstabel staat per aanbieder wat hij hierover zelf publiceert. Publiceert een aanbieder niets, dan staat dat er ook; onbekend is niet hetzelfde als soepel.

Geld lenen en BKR: wat wel en niet kan → · Hoeveel kan ik lenen? De leennorm uitgelegd →

Mythen: "lenen zonder BKR" en "BKR-vrij"

Een lening boven € 250 zonder BKR-toetsing bestaat in Nederland niet bij een aanbieder met een AFM-vergunning: de toets is verplicht en het krediet wordt geregistreerd. Wie het toch aanbiedt, is een buitenlandse aanbieder van minileningen die alleen bedragen tot ongeveer € 1.000 voor een maand verstrekt, of handelt zonder vergunning. Adverteren dat een negatieve registratie geen bezwaar is, is kredietverstrekkers bovendien verboden (Bgfo art. 53 lid 9).

"BKR-vrij" betekent in de praktijk alleen dat de lening zo kort en klein is dat zij buiten de registratie valt. Dat maakt haar niet goedkoper of veiliger; het ontbreken van een toets is eerder een signaal dat de aanbieder uw draagkracht niet beoordeelt.

Wat wél bestaat, is lenen mét een negatieve registratie: sommige aanbieders beoordelen een oude of herstelde achterstand per geval. Onze pagina over geld lenen en BKR zet op een rij welke aanbieders dat publiceren.

Geld lenen en BKR: wat wel en niet kan → · Minilening: wat het kost en wat de regels zijn →

Een onjuiste registratie laten corrigeren

Klopt een registratie niet, bijvoorbeeld omdat een achterstand nooit heeft bestaan of een afgeloste lening nog als lopend staat, dan dient u het verzoek tot correctie in bij de kredietverstrekker die de gegevens heeft aangeleverd, niet bij BKR. BKR legt alleen vast wat de aangesloten instellingen melden.

De kredietverstrekker moet uw verzoek beoordelen en bij een fout de gegevens aanpassen. Wijst hij het af, dan kunt u volgens de voorwaarden van BKR terecht bij de geschillencommissie van BKR en daarna bij de rechter. Bij een verzoek tot eerdere verwijdering van een terechte registratie weegt de kredietverstrekker uw belang af tegen het belang van andere kredietverstrekkers om gewaarschuwd te worden.

Wees terughoudend met commerciële bureaus die tegen betaling beloven een registratie te laten verwijderen: zij hebben geen andere middelen dan u zelf en een terechte registratie wordt niet verwijderd omdat een bureau daarom vraagt.